Spiritualiteit

 

 

Twintigers en dertigers zijn veelvuldig op zoek naar meer zin en betekenis in hun leven. Tegenwoordig is spiritualiteit een persoonlijke keuze, geheel in overeenstemming met je eigen authentieke identiteit. Centrale uitgangspunten zijn: leven in het Nu, alles is met elkaar verbonden en ieder mens beschikt over een Goddelijke vonk.

 

 

 

Ontkerkelijking

Twintigers en dertigers op zoek naar zin

Tegenwoordigheid

Heelheid en verbondenheid

Goddelijke vonk

 

Ontkerkelijking

In de Nederlandse cultuur heeft er tussen halverwege zestiger en halverwege zeventiger jaren een omslag plaatsgevonden in de dominerende waarden. Als gevolg van de ontkerkelijking in Nederland, ook wel secularisering genoemd, werden oude waarden als gehoorzaamheid, conformisme, soberheid en eerbaarheid steeds vaker vervangen door nieuwe waarden als vrijheid, individualiteit, zelfontplooiing en authenticiteit.

 

We begeven ons in een nieuwe fase van het religieuze leven, geleid door de cultuur van authenticiteit. Authenticiteit, wat op zich niet nieuw is, stamt voort uit de Romantisering. Dit is een 18deeeuwse stroming waarin vooral kunstenaars en intellectuelen zochten naar authentieke bestaanswijzen. Nieuw is echter dat de zoektocht naar authenticiteit nu een massaverschijnsel is geworden.

 

Dit betekent dat het spirituele leven in de geïndividualiseerde maatschappij niet langer is verbonden aan een ruimer kader of gemeenschap, zoals de kerk. Steeds meer mensen geloven in God of een andere hogere entiteit zonder dat zij zichzelf als religieus beschouwen. Spiritualiteit is daarmee eveneens een persoonlijke keuze, geheel in overeenstemming met de eigen authentieke manier van leven.

 

Aan de ene kant is het goede ontwikkeling dat mensen zelf kunnen bepalen op welke manier zij aan hun spirituele groei willen werken. Aan de andere kant is er door het ontbreken van gemeenschappen een zekere spirituele armoede ontstaan in Nederland. Er zijn weinig plekken waar mensen collectief aan innerlijke groei kunnen werken. Bovendien ontbreken richtlijnen die ons vertellen welke (morele)keuzes we moeten maken. Mensen zijn dus sterk op zichzelf aangewezen. Vooral quarterlifers hebben hier last van.

 

Twintigers en dertigers op zoek naar zin

Opvallend veel twintigers en dertigers worstelen met zingevingsvragen en zijn zoekende naar meer inhoud en betekenis in hun leven. Het ontbreken van spirituele groei kan gevoelens van leegte en zinloosheid veroorzaken. Veel quarterlifers belanden tijdens hun zoektocht naar zichzelf dan ook in het alternatieve, spirituele circuit.

 

Twintigers en dertigers hebben vooral interesse in alternatieve, new age-achtige vormen van spiritualiteit – vaak gebaseerd op oude spirituele tradities uit verschillende delen van de wereld – in plaats van spiritualiteit in de vorm van religie (zoals het Christendom).

 

Er is in de westerse samenleving tegenwoordig een uiteenlopende mix aan spirituele ideeën, opvattingen en disciplines te vinden waar twintigers en dertigers uit kunnen kiezen. Mensen kunnen dus zelf hun eigen op maat gesneden pakketje spiritualiteit samenstellen, geheel in overeenstemming met de persoonlijke voorkeuren of wensen. Ondanks het brede en gevarieerde aanbod aan spirituele opvattingen, praktijken en concepten zijn er enkele centrale thema's te onderscheiden:

                      

Tegenwoordigheid

In de eerste plaats gaat het bij deze alernatieve vorm van spiritualiteit om spiritualiteit gebaseerd op Tegenwoordigheid, ook wel het Nu of Aanwezigheid genoemd. Dit betekent het loslaten van je ego, leven in het moment en je zo veel mogelijk bewust worden van de dingen die er gebeuren in jezelf en om je heen.

 

Tegenwoordigheid kent, in tegenstellingen tot het ego, geen identificatie met vormen. In onze geïndividualiseerde samenleving hebben mensen steeds minder een vaststaande identiteit, rol of functie. Er zijn, met andere woorden, minder vaststaande vormen waar het ego zich mee kan identificeren. Dit veroorzaakt in eerste instantie een hoop onzekerheid, zoals bij quarterlifers zichtbaar is. Toch is het afstand nemen van oude rolpatronen een goede stap in de richting van het loslaten van het ego. Het stimuleert het bewust zijn van je authentieke identiteit. Tegenwoordigheid betekent dus ook jezelf zijn en één worden met de huidige situatie .

 

Meditatie, zelfonderzoek en aanwezigheid zijn manieren om Tegenwoordigheid te vergroten.

 

Heelheid en verbondenheid

In de tweede plaats worden alternatieve, new age-achtige vormen van spiritualiteit ondersteund door een holistisch gedachtegoed. Het holisme (Grieks holos = geheel) ook wel eenheidsbewustzijn of heelheid genoemd, is het inzicht dat alles met elkaar verbonden is en dat verschillende processen of ontwikkelingen elkaar wederzijds beïnvloeden.

 

De centrale grondgedachte hierbij het idee van eenheid. Alles hangt met elkaar samen: mens en natuur, lichaam en geest, god en mens, geloof en natuurwetenschappen. Oude tegenstellingen worden hierdoor opgeheven. Verschillende processen in jezelf, maar ook ontwikkelingen wereldwijd, beïnvloeden elkaar wederzijds. De concepten heelheid en verbondenheid hebben eveneens consequenties voor het denken over toeval en synchroniciteit.

 

Goddelijke vonk

Het derde centrale kenmerk van deze alternatieve vorm van spiritualiteit is de vooronderstelling dat de mens in essentie een spiritueel wezen is. Er zit dus een Goddelijke kern in de mensen zelf. God wordt dan beschouwd als een kracht, energie of bewustzijn. Vanuit deze visie interpreteren mensen hun zoektocht naar hun eigen authentieke identiteit vaak in zuiver spirituele termen. Contact met je ware identiteit betekent dus een verbinding met de Goddelijke vonk of spirituele zelf•

 

Auteur: Evelyn Prinsen (Quarterlife Quest)

 

Links:

 

www.theedge.nu (International school for Leadership and Spirituality)

 

Literatuur:

  • Dekker et al. (2004) De moraal in publieke opinie: een verkenning van normen en waarden in bevolkingsenquêtes. Sociaal en Cultureel Planbureau.
  • Heelas, P. (1996) The New Age movement; the celebration of the self and the sacralization of modernity.
  • Jaworski, J. (2005) Synchroniciteit.
  • Senge, P. et al. (2005) Presence.
  • Taylor, C. (1994) De malaise van moderniteit.
  • Taylor, C. (2003) Wat betekent religie vandaag?
  • Tolle, E. (2001) De kracht van het nu.
  • Tolle, E. (200) Een nieuwe aarde.

  

 

  

 

  

 

Contact | © 2006 - 2009